Dobry skrypt szkoleniowy nie jest wydrukowaną prezentacją ani zbiorem slajdów zapisanych do PDF. Uczestnik powinien móc korzystać z niego podczas zajęć: szybko odnaleźć omawiany temat, dopisać własną uwagę, wykonać ćwiczenie, zaznaczyć ważny fragment i wrócić do materiału kilka tygodni później. Dlatego przy przygotowaniu skryptu do druku trzeba myśleć jednocześnie o treści, układzie stron, papierze, formacie oraz sposobie oprawy.

Inaczej powinien wyglądać materiał do jednodniowego szkolenia sprzedażowego, inaczej kilkudziesięciostronicowy podręcznik uczestnika kursu zawodowego, a jeszcze inaczej dokumentacja do szkolenia technicznego, w której znajdują się schematy, tabele i instrukcje krok po kroku. W tym poradniku pokazujemy, jak zaplanować druk skryptów szkoleniowych tak, aby materiały były wygodne podczas zajęć, czytelne po wydrukowaniu i rozsądnie przygotowane pod względem kosztów produkcji.

Najpierw ustal, w jaki sposób uczestnik będzie korzystał ze skryptu

Prace nad materiałem warto rozpocząć nie od wyboru papieru czy oprawy, lecz od odpowiedzi na proste pytanie: co uczestnik ma robić ze skryptem podczas szkolenia? Jeżeli ma przede wszystkim czytać i podkreślać najważniejsze fragmenty, publikacja może być stosunkowo zwarta. Jeżeli prowadzący przewiduje ćwiczenia, ankiety, zadania, obliczenia lub własne notatki uczestników, trzeba pozostawić na stronach znacznie więcej wolnej przestrzeni.

Ma to duży wpływ na późniejszy projekt. Slajd prezentacji może zawierać kilka punktów, wykres oraz zdjęcie, ponieważ prowadzący rozwija temat ustnie. W skrypcie taki układ często pozostawia uczestnika bez kontekstu. Z drugiej strony przepisywanie całego wykładu do materiałów również nie zawsze ma sens. Najbardziej użyteczny skrypt zwykle łączy krótkie wyjaśnienia, przykłady, schematy, zadania i miejsce na własne informacje.

Warto również ustalić, czy materiały mają służyć tylko podczas jednego spotkania, czy pozostaną później podręcznikiem uczestnika. W drugim przypadku przydają się bardziej rozbudowany spis treści, numeracja rozdziałów, jednoznaczne nagłówki, indeks najważniejszych zagadnień oraz czytelne oznaczenia ćwiczeń i przykładów.

Skrypt szkoleniowy nie powinien być prostym wydrukiem prezentacji

Jednym z częstszych sposobów przygotowywania materiałów szkoleniowych jest eksport prezentacji do PDF i wydrukowanie kilku slajdów na jednej stronie. Takie rozwiązanie jest szybkie, ale nie zawsze wygodne. Tekst staje się niewielki, wykresy są trudniejsze do odczytania, a przestrzeń dostępna na notatki zależy bardziej od układu prezentacji niż od potrzeb uczestnika.

Prezentacja i skrypt pełnią inne funkcje. Slajd ma wspierać osobę prowadzącą szkolenie, natomiast skrypt powinien wspierać uczestnika. Warto więc wykorzystać treść prezentacji jako punkt wyjścia, ale opracować ją ponownie w układzie przeznaczonym do czytania na papierze. Można dodać wyjaśnienia pod najważniejszymi diagramami, miejsce na odpowiedzi, krótkie podsumowania po każdym module oraz informacje, których nie trzeba wyświetlać podczas samej prezentacji.

Jeżeli materiał powstaje głównie w edytorze tekstu, pomocny będzie poradnik jak przygotować broszurę do druku w Wordzie. Przy wielostronicowym skrypcie szczególnie ważne jest konsekwentne stosowanie stylów nagłówków, automatycznej numeracji stron oraz stałych marginesów, ponieważ ręczne formatowanie kilkudziesięciu stron szybko prowadzi do niespójności.

A4 czy A5 – jaki format wybrać na materiały szkoleniowe?

Format A4 jest bardzo praktyczny wtedy, gdy materiał zawiera dużo tabel, wykresów, schematów, formularzy albo ćwiczeń wymagających pisania. Duża powierzchnia strony pozwala zachować czytelne teksty bez nadmiernego zagęszczania informacji. A4 często dobrze odpowiada szkoleniom technicznym, kursom zawodowym, materiałom księgowym, prawnym oraz publikacjom, w których uczestnik pracuje na dokumentach przypominających formularze używane później w pracy.

A5 jest mniejsze i wygodniejsze w transporcie. Może dobrze sprawdzić się jako podręcznik uczestnika, poradnik, zbiór procedur lub skrypt do kursu, w którym dominują krótsze teksty, proste ilustracje i notatki. Trzeba jednak pamiętać, że zmniejszenie formatu nie powinno polegać na mechanicznym przeskalowaniu projektu A4 do A5. Tabele, podpisy i ilustracje, które są wygodne w dużym formacie, po takim zmniejszeniu mogą stać się zbyt drobne.

Jeżeli nie masz jeszcze ustalonego formatu, przygotuj jedną z najbardziej rozbudowanych stron w obu wersjach i wydrukuj ją w rzeczywistej wielkości. Pomocne będzie również porównanie formatu A4 i A5 w materiałach wielostronicowych, ponieważ różnica dotyczy nie tylko wymiarów, lecz także czytelności tabel, miejsca na notatki i wygody korzystania z materiału.

Papier powinien umożliwiać wygodne notowanie

Materiały szkoleniowe mają inną funkcję niż elegancki katalog reklamowy. Bardzo często uczestnik chce pisać po stronach długopisem, zaznaczać fragmenty markerem albo wykonywać bezpośrednio w skrypcie zadania. Z tego powodu matowy papier offsetowy może być praktyczniejszy niż gładki papier powlekany stosowany w publikacjach nastawionych przede wszystkim na prezentację zdjęć.

Nie oznacza to, że jeden rodzaj papieru będzie odpowiedni dla każdego szkolenia. Materiał zawierający dużą liczbę fotografii produktów może wymagać innego podłoża niż czarno-biały skrypt oparty prawie wyłącznie na tekście. Znaczenie ma również liczba stron. Zbyt gruby papier w bardzo rozbudowanej publikacji może niepotrzebnie zwiększyć jej objętość, wagę i koszt.

Jeżeli wahasz się pomiędzy kilkoma wariantami papieru i oprawy, warto ustalić je jeszcze przed ostatecznym przygotowaniem projektu. Możesz skontaktować się z drukarnią Versoprint i podać format, orientacyjną liczbę stron, nakład oraz sposób wykorzystania skryptu. Dzięki temu łatwiej wybrać rozwiązanie odpowiednie do materiałów, po których uczestnicy mają również pisać.

Kolorowy czy czarno-biały druk skryptów szkoleniowych?

Nie każdy skrypt wymaga pełnego koloru. Jeżeli materiał składa się przede wszystkim z tekstu, prostych tabel, zadań i schematów, druk czarno-biały może być w pełni wystarczający. Jest to szczególnie praktyczne przy większych materiałach rozdawanych wielu uczestnikom. Kolor można wtedy pozostawić na okładce, dzięki czemu publikacja zachowuje identyfikację wizualną organizatora, natomiast środek pozostaje prosty i czytelny.

Trzeba jednak pamiętać, że projekt przygotowany w kolorze nie zawsze można bezpiecznie przekształcić automatycznie do skali szarości. Czerwone, zielone i niebieskie elementy wykresu mogą po konwersji otrzymać bardzo podobny odcień. Kolorowe pola oznaczające różne kategorie mogą stać się trudne do odróżnienia, a fotografia może stracić szczegóły.

Jeżeli już na początku wiadomo, że środek będzie drukowany jedną czernią, warto projektować go właśnie z takim założeniem. Serie danych można rozróżniać również za pomocą rodzajów linii, symboli i podpisów, a najważniejsze elementy powinny zachować czytelność bez pomocy koloru. Przy większych nakładach i dużej liczbie stron warto porównać koszt pełnego koloru z ofertą druku czarno-białego A4 i A3. Taki sposób druku dobrze odpowiada materiałom szkoleniowym opartym na tekście, formularzach, tabelach i prostych ilustracjach.

Jak zaplanować układ skryptu szkoleniowego?

Czytelny materiał powinien odzwierciedlać przebieg szkolenia. Jeżeli zajęcia są podzielone na pięć modułów, dobrze, aby ten sam podział pojawiał się w skrypcie. Uczestnik nie powinien zastanawiać się, której strony dotyczy właśnie omawiany temat. Pomagają w tym wyraźne strony otwierające rozdziały, konsekwentna numeracja oraz nagłówki umieszczane zawsze w podobnym miejscu.

Przy każdym module można przewidzieć krótkie wprowadzenie, część merytoryczną, przykład, ćwiczenie oraz podsumowanie. Nie trzeba stosować identycznego schematu na każdej stronie, ale powtarzalna konstrukcja ułatwia orientację. Jeżeli prowadzący często mówi „przejdźmy do ćwiczenia numer cztery”, oznaczenie tego ćwiczenia powinno być widoczne od razu, a nie ukryte w środku długiego akapitu.

Dobrze działa również wizualne rozróżnienie różnych rodzajów treści. Przykład może wyglądać inaczej niż zadanie do wykonania, ważna definicja inaczej niż komentarz prowadzącego, a miejsce na własne notatki jeszcze inaczej. Nie trzeba jednak tworzyć kilkunastu stylów ramek i ikon. Kilka konsekwentnie używanych oznaczeń zwykle daje lepszy efekt niż bardzo rozbudowana oprawa graficzna.

Zostaw uczestnikowi miejsce na własne notatki

W skrypcie szkoleniowym pusta przestrzeń nie jest zmarnowanym miejscem. Może być jednym z najważniejszych elementów projektu. Uczestnik często chce dopisać przykład podany przez prowadzącego, zaznaczyć własne pytanie, zanotować termin albo połączyć omawianą zasadę z sytuacją występującą w jego firmie.

Dlatego nie warto próbować wykorzystać każdego centymetra strony. Jeżeli materiał jest mocno wypełniony tekstem, można pozostawiać większy dolny lub boczny margines, dodawać pola „Moje notatki” albo umieszczać miejsce do pisania bezpośrednio pod ćwiczeniem. Szczególnie dobrze działa to w workbookach, czyli materiałach przeznaczonych nie tylko do czytania, lecz także do aktywnej pracy podczas zajęć.

Wolna przestrzeń poprawia również samą czytelność. Gęsta strona z niewielkim tekstem, ciasnymi tabelami i kilkoma ramkami może wyglądać oszczędnie pod względem liczby kartek, ale utrudnia naukę. Czasem lepiej zwiększyć publikację o kilka stron, niż zmniejszać tekst i marginesy tylko po to, aby ograniczyć jej objętość.

Jak przygotować ćwiczenia, formularze i tabele?

Ćwiczenia powinny być projektowane z myślą o fizycznym pisaniu. Jeżeli odpowiedź wymaga kilku zdań, pozostawienie jednej cienkiej linii nie wystarczy. Jeżeli uczestnik ma uzupełnić tabelę, komórki muszą mieć odpowiednią wysokość i szerokość. Dobrym testem jest wydrukowanie strony i wykonanie zadania samodzielnie zwykłym długopisem.

Tabele wymagają dodatkowej ostrożności. Na monitorze można powiększyć niewielkie liczby i podpisy, natomiast na papierze użytkownik otrzymuje stały format. Bardzo szeroka tabela umieszczona w skrypcie A5 może stać się praktycznie nieczytelna. W takiej sytuacji lepiej zmienić konstrukcję danych, podzielić tabelę albo rozważyć większy format publikacji. Przy bardziej rozbudowanych zestawieniach warto wykorzystać zasady opisane w poradniku jak przygotować tabele i wykresy do druku.

Jeżeli ćwiczenie wymaga odnoszenia się do kilku stron jednocześnie, wygodniejsza może być oprawa pozwalająca publikacji pozostawać otwartą na biurku. Ten szczegół może mieć większe znaczenie dla komfortu uczestnika niż dodatkowe elementy dekoracyjne na okładce.

Jaką oprawę wybrać do skryptu szkoleniowego?

Wybór oprawy powinien wynikać z objętości publikacji oraz sposobu jej użytkowania. Cieńsze materiały można przygotować jako broszurę łączoną zszywkami. Taki skrypt jest lekki, prosty i dobrze odpowiada krótszym szkoleniom, podczas których uczestnik korzysta z kilkunastu lub kilkudziesięciu stron.

Przy materiałach, które mają często leżeć otwarte podczas wykonywania ćwiczeń, warto rozważyć spiralę. Strony można wtedy wygodnie przewracać, a publikacja nie ma tendencji do samoczynnego zamykania się. Jest to praktyczne przy szkoleniach technicznych, kursach komputerowych, warsztatach oraz wszystkich zajęciach, podczas których uczestnik jednocześnie czyta instrukcję i wykonuje zadanie.

Rozbudowane podręczniki szkoleniowe mogą być również przygotowywane w miękkiej oprawie klejonej. Taka publikacja bardziej przypomina książkę i dobrze sprawdza się jako materiał, który uczestnik ma zachować po zakończeniu kursu. Przy większych publikacjach można zapoznać się z ofertą drukowania i oprawy książek z plików PDF, szczególnie gdy skrypt ma kilkadziesiąt lub więcej stron i ma pełnić funkcję podręcznika.

Nie wiesz, czy do Twojego skryptu lepsze będą zszywki, spirala czy oprawa klejona? Prześlij do Versoprint informację o formacie, liczbie stron i nakładzie. Na tej podstawie można wybrać oprawę, która będzie wygodna dla uczestnika, a jednocześnie nie zwiększy niepotrzebnie kosztu całego zamówienia.

Margines przy oprawie ma znaczenie dla wygody pracy

Przy projektowaniu materiałów szkoleniowych łatwo skoncentrować się na zewnętrznych krawędziach strony i zapomnieć o jej środku. Tymczasem właśnie w pobliżu grzbietu mogą pojawić się największe problemy z czytaniem. Tekst umieszczony zbyt blisko miejsca klejenia, szycia lub otworów pod spiralę może być formalnie widoczny, ale niewygodny podczas normalnego korzystania ze skryptu.

Dotyczy to szczególnie tabel oraz pól przeznaczonych do pisania. Uczestnik powinien móc swobodnie oprzeć dłoń i wypełnić ćwiczenie również na stronie znajdującej się blisko oprawy. Przy projektowaniu warto więc zostawić odpowiednio dużo miejsca od strony grzbietu, zamiast opierać układ wyłącznie na minimalnym marginesie technicznym.

Czy warto drukować skrypt dwustronnie?

Przy wielostronicowych materiałach druk dwustronny jest zazwyczaj najbardziej praktycznym rozwiązaniem. Zmniejsza objętość publikacji i pozwala uzyskać formę zbliżoną do książki lub zeszytu ćwiczeń. Trzeba jednak uwzględnić dwustronność już na etapie projektowania. Numery stron, marginesy oraz elementy nawigacyjne powinny być zaplanowane z myślą o stronach lewych i prawych.

W materiałach zawierających wiele zadań można celowo pozostawiać wybrane strony częściowo puste albo rozpoczynać ważny moduł od kolejnej strony prawej. Nie trzeba za wszelką cenę zapełniać całej dostępnej powierzchni tylko dlatego, że druk odbywa się po obu stronach kartki.

Okładka skryptu powinna ułatwiać identyfikację materiału

Okładka nie musi być rozbudowana graficznie, ale powinna od razu informować, czego dotyczy publikacja. Najważniejsze elementy to nazwa szkolenia, nazwa organizatora lub firmy, ewentualnie poziom lub część kursu oraz termin albo numer edycji, jeżeli skrypty są regularnie aktualizowane.

W przypadku kursów składających się z kilku etapów można stworzyć wspólny system okładek. Zamiast projektować każdą publikację od początku, warto zachować ten sam układ i zmieniać oznaczenie modułu, fotografię lub element identyfikacyjny. Uczestnik łatwiej rozpozna wtedy poszczególne części materiału.

Przy częstych aktualizacjach treści warto również umieścić numer wersji lub datę opracowania. Ogranicza to ryzyko korzystania podczas kolejnej edycji szkolenia z nieaktualnego pliku.

Nie zapominaj o numeracji stron i spisie treści

Przy krótkim, kilkunastostronicowym materiale rozbudowany spis treści może nie być potrzebny. W obszerniejszym skrypcie staje się jednak bardzo użyteczny. Uczestnik powinien móc wrócić do określonej procedury, przykładu czy tabeli również po zakończeniu szkolenia.

Numeracja stron powinna być wyraźna i konsekwentna. Warto również numerować rozdziały, ćwiczenia oraz ważniejsze przykłady. Dzięki temu prowadzący może powiedzieć „przejdźmy do ćwiczenia 3.2 na stronie 27” i cała grupa szybko odnajdzie właściwe miejsce.

Jeżeli podczas redakcji skryptu często zmienia się liczba stron, nie należy wpisywać numerów ręcznie. Automatyczna numeracja i automatycznie generowany spis treści ograniczają ryzyko pozostawienia błędnych odwołań po późniejszych zmianach.

Kody QR mogą prowadzić do materiałów uzupełniających

Nie wszystko trzeba umieszczać w drukowanym skrypcie. Materiał może zawierać kod QR prowadzący do filmu instruktażowego, formularza, dodatkowych ćwiczeń, aktualizowanych dokumentów, plików do pobrania albo strony zawierającej materiały po szkoleniu.

Takie rozwiązanie jest szczególnie przydatne w przypadku treści, które często się zmieniają. Zamiast umieszczać w skrypcie pełną listę aktualnych przepisów, cen, linków czy zasobów, można skierować uczestnika do strony, którą organizator może później aktualizować bez ponownego drukowania całej publikacji.

Kod QR trzeba jednak przetestować na rzeczywistym wydruku. Powinien być odpowiednio duży, otoczony wolnym polem i prowadzić do adresu, który ma być dostępny również po zakończeniu szkolenia. Więcej praktycznych wskazówek znajdziesz w poradniku jak przygotować kod QR w broszurze do druku.

Jak przygotować skrypt szkoleniowy do druku?

Po zakończeniu redakcji materiał należy przygotować jako finalny plik przeznaczony do produkcji. Nie należy wysyłać do drukarni roboczej wersji dokumentu z przypadkowymi komentarzami, niewidocznymi elementami lub nieaktualnym spisem treści. Przed eksportem warto również upewnić się, że fotografie i grafiki mają odpowiednią jakość, a tła dochodzące do krawędzi zostały przygotowane zgodnie z wymaganiami dotyczącymi druku.

W przypadku skryptu szkoleniowego szczególnie ważne jest zachowanie właściwej kolejności stron oraz dostosowanie projektu do wybranego rodzaju oprawy. Finalny dokument najlepiej przesłać jako PDF. Przy obszernych materiałach nie warto samodzielnie wykonywać impozycji, czyli układać stron na arkuszach tak, jak mają zostać później zszyte lub oprawione. Do drukarni powinien trafić dokument z kolejnymi stronami w zwykłej kolejności.

Przed wysłaniem pliku otwórz finalny PDF i przejrzyj go od początku do końca. Nie kontroluj wyłącznie dokumentu źródłowego, ponieważ podczas eksportu mogą ujawnić się problemy, których wcześniej nie było widać.

Wydruk próbny pozwala ocenić skrypt oczami uczestnika

Przy bardziej rozbudowanych materiałach warto przed właściwym nakładem wydrukować przynajmniej kilka charakterystycznych stron w skali 1:1. Wybierz stronę z długim tekstem, ćwiczenie, tabelę, wykres, fotografię oraz stronę zawierającą drobniejsze podpisy. Nie oglądaj wydruku z odległości kilku centymetrów. Usiądź przy biurku i korzystaj z niego tak, jak będzie robił to uczestnik.

Spróbuj przeczytać dłuższy fragment, wypełnić ćwiczenie i zrobić notatkę. Zobacz, czy tekst nie jest za mały, czy pola są odpowiednio duże oraz czy nic ważnego nie znajduje się zbyt blisko grzbietu. Dokładną procedurę takiej kontroli opisujemy w poradniku jak zrobić próbny wydruk broszury przed zamówieniem.

Taki test jest szczególnie wartościowy przy cyklicznych szkoleniach. Dopracowany raz wzór skryptu można później wykorzystywać przy kolejnych edycjach, zmieniając przede wszystkim treść, a nie budując cały materiał od początku.

Najczęstsze błędy przy przygotowaniu materiałów szkoleniowych

Pierwszym problemem jest przenoszenie prezentacji bezpośrednio na papier bez dostosowania jej do czytania. Drugim jest próba zmieszczenia zbyt dużej ilości treści na jednej stronie. Trzecim jest brak miejsca na pracę uczestnika. Skrypt może zawierać bardzo wartościową wiedzę, ale jeżeli odbiorca nie może wygodnie z niego korzystać, część tej wartości zostaje utracona.

Częstym błędem jest również przygotowanie projektu bez wcześniejszej decyzji o rodzaju oprawy. Materiał zostaje ukończony, a dopiero później pojawia się pomysł zastosowania spirali lub oprawy klejonej. Może wtedy okazać się, że treść znajduje się zbyt blisko grzbietu i trzeba poprawiać układ wielu stron.

Warto też dokładnie kontrolować ostatnią wersję pliku. W materiałach szkoleniowych często do ostatniej chwili zmieniają się daty, przepisy, nazwiska prowadzących, harmonogram, numery ćwiczeń oraz kolejność rozdziałów. Przed wysłaniem publikacji do produkcji dobrze jest wykonać końcową kontrolę według jednej procedury. Szerszą listę problemów omawiamy w poradniku najczęstsze błędy przy przygotowaniu broszury do druku.

Masz gotowy skrypt? Ustal parametry przed zamówieniem całego nakładu

Jeżeli masz już PDF albo prawie ukończony projekt, przed zamówieniem warto ustalić cztery podstawowe rzeczy: docelowy format, liczbę stron, nakład oraz sposób oprawy. Na tej podstawie można ocenić, czy materiał powinien być drukowany w A4 czy A5, czy potrzebuje pełnego koloru, jaki papier będzie wygodny podczas notowania i czy lepiej zastosować zszywki, spiralę czy oprawę klejoną.

W przypadku prostych materiałów tekstowych można również od razu sprawdzić możliwość zamówienia czarno-białego druku dokumentów. Jeżeli skrypt ma bardziej rozbudowaną formę, kolorową okładkę, fotografie albo wymaga indywidualnego ustalenia oprawy, najlepiej skontaktować się bezpośrednio z Versoprint. Warto przesłać PDF i podać liczbę potrzebnych egzemplarzy oraz termin szkolenia. Pozwala to od razu rozmawiać o konkretnym materiale, a nie o rozwiązaniu wybranym wyłącznie na podstawie ogólnego cennika.

Druk skryptów szkoleniowych w Szczecinie

Przy materiałach przygotowywanych na konkretny termin szkolenia możliwość bezpośredniego ustalenia formatu, papieru i sposobu oprawy może być szczególnie wygodna. W Versoprint w Szczecinie można skonsultować rodzaj publikacji, porównać rozwiązania oraz ustalić parametry druku przed wykonaniem całego nakładu. Przy materiałach, które po raz pierwszy trafiają do druku, próbka papieru albo obejrzenie podobnej publikacji często ułatwia podjęcie decyzji bardziej niż samo porównywanie parametrów na ekranie.

Lokalna współpraca ma również znaczenie wtedy, gdy termin szkolenia jest już ustalony. Łatwiej omówić szczegóły, zobaczyć próbki i odebrać gotowe materiały osobiście. Jeżeli przygotowujesz skrypt na szkolenie, kurs, warsztaty albo szkolenie wewnętrzne w firmie, prześlij zapytanie do drukarni Versoprint wraz z PDF-em, orientacyjnym nakładem i terminem. Na tej podstawie można ustalić rozwiązanie odpowiednie do konkretnego sposobu wykorzystania materiałów.

Dobrze przygotowany skrypt pracuje razem z prowadzącym

Materiały szkoleniowe powinny pomagać uczestnikowi w trakcie zajęć i po ich zakończeniu. Dlatego warto patrzeć na nie jak na narzędzie do pracy, a nie tylko kolejny firmowy druk. Czytelny układ, odpowiednia ilość miejsca na notatki, wygodny papier i dobrze wybrana oprawa mają bezpośredni wpływ na to, czy skrypt faktycznie będzie używany.

Najlepszym punktem wyjścia jest rzeczywisty przebieg szkolenia. Najpierw ustal, czego uczestnik będzie potrzebował przy każdym module, później przygotuj układ publikacji, a dopiero na tej podstawie wybierz format, papier i oprawę. Przed wykonaniem całego nakładu warto również przygotować próbny wydruk najważniejszych stron, ponieważ właśnie na papierze najlepiej widać, czy tekst, ćwiczenia i tabele są wygodne w użyciu.

Jeżeli masz już gotowy skrypt albo jego roboczą wersję, skontaktuj się z Versoprint i prześlij PDF wraz z informacją o liczbie stron, nakładzie oraz terminie szkolenia. Można wtedy ustalić format, papier i sposób oprawy na podstawie rzeczywistego materiału, a nie wyłącznie ogólnych założeń.

Jaki format skryptu szkoleniowego wybrać: A4 czy A5?

A4 dobrze sprawdza się w materiałach zawierających dużo tabel, schematów, formularzy i ćwiczeń. Daje również więcej miejsca na notatki. A5 jest poręczniejsze i może być dobrym wyborem dla podręczników uczestnika, materiałów tekstowych i poradników. Decyzję warto podejmować na podstawie najbardziej wymagających stron publikacji, a nie tylko jej okładki. Jeżeli oba rozwiązania wydają się możliwe, warto wcześniej porównać zastosowanie formatów A4 i A5.

Jaki papier jest odpowiedni do skryptów szkoleniowych?

Jeżeli uczestnicy mają pisać w materiale, praktycznym rozwiązaniem jest papier, po którym wygodnie pisze się długopisem lub ołówkiem. Przy publikacjach opartych przede wszystkim na tekście często dobrze odpowiada temu papier offsetowy. Jeżeli najważniejsze są fotografie i reprodukcja kolorowych grafik, można rozważyć inne podłoże. Ostateczny wybór powinien uwzględniać liczbę stron, sposób oprawy i charakter szkolenia.

Czy skrypt szkoleniowy można wydrukować czarno-biało?

Tak. Przy materiałach tekstowych, procedurach, ćwiczeniach i prostych schematach pełny kolor często nie jest konieczny. Można również zastosować kolorową okładkę i czarno-biały środek. Projekt trzeba jednak wcześniej przygotować do reprodukcji bez koloru, szczególnie gdy zawiera wykresy, zdjęcia lub oznaczenia wykorzystujące kilka barw.

Czy do materiałów szkoleniowych lepsza jest spirala czy zszywki?

Zszywki dobrze sprawdzają się w cieńszych materiałach, które mają prostą konstrukcję. Spirala jest wygodna wtedy, gdy uczestnik często pracuje na otwartym skrypcie, wykonuje ćwiczenia albo korzysta równocześnie z instrukcji i komputera. Publikację spiralowaną można wygodniej pozostawić otwartą na wybranej stronie.

Czy można wydrukować skrypt szkoleniowy przygotowany w Wordzie?

Tak, ale przed drukiem dokument należy poprawnie sformatować i wyeksportować do odpowiedniego PDF. Trzeba szczególnie uważać na marginesy, numerację stron, położenie tabel, fotografie oraz elementy znajdujące się blisko krawędzi i oprawy. Przy wielostronicowym materiale warto korzystać ze stylów, automatycznych nagłówków i automatycznego spisu treści. Szczegółowe wskazówki znajdziesz w poradniku o przygotowaniu broszury do druku w Wordzie.

Czy materiały szkoleniowe mogą zawierać strony przeznaczone na notatki?

Tak i w wielu przypadkach jest to bardzo dobre rozwiązanie. Miejsce na własne uwagi zwiększa praktyczną wartość skryptu. Można pozostawiać wolną przestrzeń pod omawianymi tematami albo tworzyć osobne pola na notatki i odpowiedzi. Ich wielkość powinna odpowiadać temu, czego rzeczywiście oczekuje się od uczestnika.

Czy warto wykonywać próbny egzemplarz skryptu?

Przy rozbudowanych materiałach zdecydowanie warto przynajmniej wydrukować najbardziej wymagające strony w rzeczywistym rozmiarze. Pozwala to ocenić wielkość tekstu, czytelność tabel, ilość miejsca na ćwiczenia oraz zachowanie projektu przy oprawie. Przy cyklicznych szkoleniach dopracowany egzemplarz wzorcowy może później posłużyć do kolejnych edycji.

Ile egzemplarzy skryptu zamówić na szkolenie?

Najbezpieczniej oprzeć nakład na liczbie potwierdzonych uczestników i pozostawić niewielki zapas na dodatkową osobę, prowadzącego, organizatora lub egzemplarz archiwalny. Przy szkoleniach cyklicznych nie zawsze warto drukować bardzo duży zapas, szczególnie gdy treść może się zmienić przed kolejną edycją.

Czy można połączyć drukowany skrypt z materiałami online?

Tak. Kod QR może prowadzić do filmów, formularzy, dodatkowych ćwiczeń, aktualnych dokumentów albo materiałów do pobrania. Jest to szczególnie przydatne w przypadku treści, które często się zmieniają. Sam kod trzeba jednak przetestować na wydruku przed wykonaniem całego nakładu.

Jak przesłać skrypt szkoleniowy do drukarni?

Najbezpieczniej przygotować finalny wielostronicowy PDF zgodnie z wymaganiami wybranego produktu i drukarni. Przed wysłaniem należy przejrzeć właśnie ten PDF, a nie tylko plik źródłowy. Warto również podać format publikacji, liczbę stron, planowany nakład, oczekiwany sposób oprawy oraz informację, czy środek ma być kolorowy, czy czarno-biały.